رکوردشکنی تقاضای بانک‌های مرکزی برای طلا / چین در صدر خریداران جهان
تازه‌ترین برآوردهای گلدمن ساکس از تداوم تقاضای قدرتمند بانک‌های مرکزی برای طلا حکایت دارد؛ به‌طوری‌که حجم خرید این نهادها در اوت ۲۰۲۶ حدود ۷۹ تن تخمین زده شده است.
به گزارش سایت طلا، این میزان بیش از چهار برابر میانگین ماهانه خریدها پیش از سال ۲۰۲۲ است. هم‌زمان، افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی و تلاش برخی کشورها برای متنوع‌سازی ذخایر، توجه دوباره به نقش طلا در نظام مالی جهانی را افزایش داده است.
افزایش تقاضای رسمی برای طلا
بانک‌های مرکزی جهان همچنان به افزایش ذخایر طلای خود ادامه می‌دهند؛ روندی که در سال‌های اخیر به یکی از عوامل مهم بازار جهانی فلزات گران‌بها تبدیل شده است.
بر اساس برآوردهای گلدمن ساکس که در گزارش‌های مالی خارجی بازتاب یافته، بانک‌های مرکزی در اوت ۲۰۲۶ حدود ۷۹ تن طلا خریداری کرده‌اند. این رقم در مقایسه با میانگین ماهانه ۱۷ تن در دوره پیش از سال ۲۰۲۲، افزایش چشمگیری را نشان می‌دهد.
با این حال، باید توجه داشت که رقم ۷۹ تن یک برآورد تحلیلی است و با آمار رسمی خریدهای گزارش‌شده تفاوت دارد.
چین؛ بازیگر اصلی بازار خرید طلا
چین در برآورد گلدمن ساکس با خرید تخمینی ۲۵ تن طلا در اوت، در جایگاه بزرگ‌ترین خریدار شناسایی‌شده قرار گرفته است.
در مقابل، داده‌های رسمی نشان می‌دهد بانک مرکزی چین در همین ماه حدود ۲۰.۲ تن طلا به ذخایر خود افزوده است. با این افزایش، روند خرید طلای این کشور برای بیست‌ودومین ماه متوالی ادامه یافت و ذخایر رسمی آن به حدود ۲ هزار و ۳۸۷ تن رسید.
بر اساس داده‌های شورای جهانی طلا، چین در هشت ماه نخست سال ۲۰۲۶ نیز حدود ۸۰ تن به ذخایر طلای خود اضافه کرده بود. اختلاف میان ارقام رسمی و برآوردهای مؤسسات مالی می‌تواند ناشی از تفاوت در روش‌های محاسبه و تخمین معاملات گزارش‌نشده باشد.
چرا طلا برای بانک‌های مرکزی اهمیت بیشتری پیدا کرده است؟
یکی از دلایل اصلی افزایش تقاضای بانک‌های مرکزی، تمایل به متنوع‌سازی ذخایر و کاهش وابستگی به ارزهای خارجی است. طلا به‌عنوان دارایی‌ای که مستقیماً بدهی دولت یا مؤسسه مالی دیگری محسوب نمی‌شود، می‌تواند بخشی از ریسک‌های مرتبط با نگهداری دارایی‌های خارجی را کاهش دهد.
تحولات ژئوپلیتیکی، تحریم‌های مالی و مسدودشدن بخشی از دارایی‌های بانک مرکزی روسیه پس از آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲، توجه سیاست‌گذاران پولی به امنیت و ترکیب ذخایر را افزایش داده است.
گلدمن ساکس پیش‌تر پیش‌بینی کرده بود که بانک‌های مرکزی در سال ۲۰۲۶ به‌طور متوسط ماهانه ۵۰ تن طلا خریداری کنند؛ رقمی که فاصله قابل‌توجهی با میانگین ماهانه ۱۷ تن در دوره پیش از سال ۲۰۲۲ دارد.
آمار رسمی؛ خرید ۳۹ تن طلا در اوت
در حالی که گلدمن ساکس خرید بانک‌های مرکزی در اوت را ۷۹ تن برآورد کرده است، شورای جهانی طلا در گزارش منتشرشده در اکتبر، خرید خالص گزارش‌شده در این ماه را ۳۹ تن اعلام کرد.
طبق داده‌های این نهاد، لهستان با خرید ۸ تن طلا در میان خریداران عمده قرار داشت. ازبکستان نیز ۸ تن و قزاقستان ۷ تن به ذخایر خود افزودند. چین هم خرید حدود ۲۰ تن طلا را به‌صورت رسمی گزارش کرد.
این اختلاف آماری اهمیت تفکیک میان داده‌های رسمی و تخمین‌های تحلیلی را نشان می‌دهد. آمار رسمی بر اطلاعات منتشرشده از سوی بانک‌های مرکزی و منابعی مانند صندوق بین‌المللی پول تکیه دارد؛ در مقابل، برخی مؤسسات مالی از داده‌های بازار و روش‌های تخمینی برای ارزیابی معاملات احتمالی گزارش‌نشده استفاده می‌کنند.
انتقال ذخایر طلا؛ توجه به محل نگهداری دارایی‌ها
افزایش خرید طلا تنها تحول قابل‌توجه در راهبرد ذخایر بانک‌های مرکزی نیست. محل نگهداری این دارایی‌ها نیز در شرایط جدید اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
بر اساس گزارش فایننشال تایمز در سپتامبر ۲۰۲۶، بانک مرکزی هلند بخشی از ذخایر طلای خود را از نیویورک به لندن منتقل کرد. این جابه‌جایی با هدف افزایش نقدشوندگی و تسهیل دسترسی به بازار طلا انجام شد.
فرانسه نیز در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ اقداماتی برای بازآرایی ذخایر طلای خود انجام داده است. با این حال، تغییر محل نگهداری طلا لزوماً به معنای بی‌اعتمادی به آمریکا نیست؛ دسترسی به بازارهای معاملاتی، هزینه‌های نگهداری، نقدشوندگی و ملاحظات عملیاتی نیز می‌توانند در این تصمیم‌ها نقش داشته باشند.
چشم‌انداز بازار طلا در ماه‌های آینده
ادامه خرید طلا از سوی بانک‌های مرکزی می‌تواند یکی از عوامل حمایت‌کننده قیمت این فلز در ماه‌های آینده باشد. با این حال، جهت حرکت بازار به عوامل دیگری از جمله سیاست‌های پولی فدرال رزرو، نرخ بهره واقعی، ارزش دلار آمریکا و میزان ورود سرمایه به صندوق‌های قابل معامله طلا نیز بستگی دارد.
گلدمن ساکس در گزارش اوت خود پیش‌بینی کرده بود که قیمت هر اونس طلا تا پایان سال ۲۰۲۶ به ۴ هزار و ۹۰۰ دلار برسد. این رقم صرفاً پیش‌بینی این مؤسسه است و نباید به‌عنوان قیمت قطعی آینده در نظر گرفته شود.
در مجموع، ادامه خرید طلا از سوی بانک‌های مرکزی نشان می‌دهد این فلز همچنان جایگاه مهمی در راهبرد مدیریت ذخایر رسمی دارد. افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی، تمایل به تنوع‌بخشی دارایی‌ها و نگرانی درباره وابستگی به ارزهای خارجی از جمله عواملی هستند که می‌توانند تقاضای رسمی برای طلا را در کانون توجه بازارهای جهانی نگه دارند.
