ظریف: ایران نباید در مذاکرات با ترامپ قربانی روسیه و چین شود
وزیر امور خارجه پیشین ایران و رئیس اندیشکده پایاب، با تأکید بر ضرورت بازسازی روابط ایران با اروپا و مدیریت تنش با آمریکا، هشدار داد که بدون کاهش تنش با واشنگتن، پیوندهای سیاسی و اقتصادی ایران با دیگر بازیگران جهانی برای آنها هزینهمند خواهد بود و حتی دوستان همسو با تهران نیز از گسترش روابط با ایران پرهیز خواهند کرد.
وزیر امور خارجه پیشین ایران و رئیس اندیشکده پایاب، با تأکید بر ضرورت بازسازی روابط ایران با اروپا و مدیریت تنش با آمریکا، هشدار داد که بدون کاهش تنش با واشنگتن، پیوندهای سیاسی و اقتصادی ایران با دیگر بازیگران جهانی برای آنها هزینهمند خواهد بود و حتی دوستان همسو با تهران نیز از گسترش روابط با ایران پرهیز خواهند کرد.
به گزارش خبرآنلاین، محمدجواد ظریف در ادامه یادداشت خود درباره راهکارهای آینده سیاست خارجی ایران، بر ضرورت توازن فراگیر در روابط خارجی تأکید کرده و معتقد است ایران در کنار روابط با همسایگان، چین و روسیه، نمیتواند اروپا را از معادلات خود حذف کند.
او همچنین جایگاه آمریکا را به عنوان عامل برهمزننده پیوندهای جهانی ایران مهم میداند و تأکید میکند که مدیریت تنش با آمریکا پیشنیاز پیوند و همکاری با همسایگان، چین، روسیه و جنوب جهانی و برقراری توازن فراگیر در روابط خارجی است.
بازسازی پیوندها با اروپا گریزناپذیر است
وزیر خارجه پیشین ایران در ادامه بر ضرورت بازسازی پیوندها با اروپا و همکاریهای سازنده اقتصادی و سیاسی با کشورهای قاره سبز تأکید میکند.
به نوشته ظریف، این همکاری باید با درک توانمندیها و تنگناهای اروپا دنبال شود.
او یادآوری میکند که دستاوردهای سیاسی ایران در شکست دادن دولت اول ترامپ در شورای امنیت و مجمع عمومی ملل متحد بدون همکاری اروپا شدنی نبود؛ همانگونه که آمریکا نیز نمیتوانست بدون همکاری اروپا ادعای بازگرداندن قطعنامههای شورای امنیت علیه ایران را به سرانجام برساند.
ظریف همچنین به حضور سنتی اروپا در صنایع و تجارت ایران اشاره میکند و مینویسد اگرچه این حضور کاهش یافته، اما همچنان قابل چشمپوشی نیست.
«خودمختاری راهبردی» اروپا خیالی بیش نیست
ظریف با اشاره به تجربه برجام و بحران اوکراین معتقد است «خودمختاری راهبردی» اروپا خیالی بیش نیست.
او مینویسد بنگاههای اروپایی به جای توجه به سیاستهای دولتهای خود، گوش به فرمان خزانهداری آمریکا هستند.
از نگاه وزیر خارجه پیشین ایران، همین مسئله نشان میدهد که ایران برای گسترش پیوندهای اقتصادی و سیاسی با اروپا، ناگزیر از توجه به عامل آمریکا نیز هست.
بزرگترین مانع پیوندهای جهانی ایران است
ظریف جایگاه آمریکا را به عنوان برهمزننده پیوندهای جهانی ایران انکارناپذیر میداند.
او مینویسد هرچند پیوند دوستانه و حتی عادی با آمریکا هیچگاه برای جمهوری اسلامی ایران امکانپذیر نبوده، اما امروز با آغشته شدن دستان زمامداران آمریکایی به خون رهبر شهید و کودکان مینابی، راه چنین گزینهای بسته شده است.
با این حال، ظریف تأکید میکند تنش و رویارویی با آمریکا بزرگترین مانع پیوندهای جهانی ایران است.
او بر همین اساس مدیریت تنش با آمریکا را پیشنیاز پیوند و همکاری با همسایگان، چین، روسیه و جنوب جهانی و همچنین برقراری توازن فراگیر در روابط خارجی میداند.
حتی دوستان ایران هم از روابط پرهزینه با تهران پرهیز میکنند
ظریف در ادامه مینویسد بدون مدیریت تنش با آمریکا، پیوندهای سیاسی و اقتصادی با ایران برای دیگر کنشگران جهانی آنچنان هزینهمند است که حتی دوستان همسو با ایران نیز از آن پرهیز داشته باشند.
به نوشته او، این کشورها تنها با چالشها و تنگناهای گوناگون و هزینههای گزاف به پیوندهای اندک و نامتوازن تن میدهند.
ظریف در ادامه یک اصل را مورد تأکید قرار میدهد: هر پیوندی که یک سوی آن انتخاب و چارهای جز ادامه در هر شرایطی نداشته باشد، بیتردید رابطهای یکسویه و با کمترین دستاورد خواهد بود.
ایران نباید در مذاکرات با آمریکا قربانی شود
وزیر خارجه پیشین ایران در ادامه تأکید میکند که هرگونه مدیریت تنش با آمریکا باید با نگاه به نگرانیهای روسیه و چین صورت گیرد؛ به شیوهای که این دو کشور نیز منافع خود را در کاهش تنش ببینند و نه در قربانی کردن ایران در مذاکرات با ترامپ و جانشینان او.
او بر ضرورت توجه به این ملاحظه در تنظیم روابط خارجی ایران تأکید دارد تا مدیریت تنش با آمریکا به قیمت تضعیف پیوندهای ایران با روسیه و چین تمام نشود.
مذاکرات غیرمستقیم میتواند مانع نتیجه مطلوب شود
ظریف در بخش پایانی این بخش از یادداشت خود، به تجربه مذاکرات غیرمستقیم و با واسطه اشاره میکند.
او معتقد است مذاکرات غیرمستقیم و با واسطه به دلیل اشتباه در انتقال پیامها و منافع و گرایشهای میانجی، از دستیابی به نتیجه بهینه در زمان مناسب پیشگیری میکند.
بر همین اساس، ظریف بر ضرورت مدیریت هوشمندانه روابط خارجی و استفاده از دیپلماسی مستقیم و کارآمد برای دستیابی به نتایج مطلوب تأکید دارد.
در مجموع، چارچوب پیشنهادی ظریف بر این پایه استوار است که ایران برای حفظ و گسترش جایگاه خود در جهان باید همزمان روابط خود با همسایگان، چین، روسیه و اروپا را تقویت کند و از سوی دیگر، تنش با آمریکا را مدیریت کند؛ چرا که به اعتقاد او، ادامه تنش بدون مدیریت، هزینه روابط ایران با سایر بازیگران جهانی را افزایش میدهد و حتی میتواند دوستان و شرکای همسو با تهران را نیز از گسترش این روابط بازدارد.
