«مشق گران» در آستانه مهر؛ قیمت لوازمالتحریر تا ۱۰۰ درصد بالا رفت
با نزدیکشدن به آغاز سال تحصیلی، بازار لوازمالتحریر در حالی وارد فصل خرید مدارس شده است که افزایش قابلتوجه قیمتها، قدرت خرید خانوادهها را تحت فشار قرار داده است.
به گزارش سایت طلا، بررسی گزارشهای میدانی منتشرشده از بازار نشان میدهد قیمت برخی اقلام نوشتافزار نسبت به سال گذشته بین ۵۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش یافته و در برخی کالاهای کاغذی، رشد قیمت حتی بیشتر از این میزان بوده است.
دفتر؛ گرانترین بخش سبد نوشتافزار
دفتر به دلیل وابستگی مستقیم به قیمت کاغذ، یکی از اقلامی است که بیشترین افزایش قیمت را تجربه کرده است، به طوری که یک دفتر ۶۰ برگی که سال گذشته حدود ۱۸۰ هزار تومان قیمت داشت، امسال به حدود ۳۵۰ تا ۳۶۰ هزار تومان رسیده است؛ یعنی تقریباً دو برابر. همچنین قیمت یک دفتر ۲۰۰ برگی از حدود ۵۰۰ هزار تومان به یک میلیون تومان افزایش یافته و یک دفتر ۱۰۰ برگی نیز از ۲۵۰ هزار تومان به حدود ۵۵۰ هزار تومان رسیده است.
خودکار و مدادرنگی هم از گرانی در امان نماندند
افزایش قیمت تنها محدود به دفتر نیست. یک خودکار که سال گذشته ۶۰ هزار تومان فروخته میشد، اکنون حدود ۱۱۰ هزار تومان قیمت دارد. در نمونه دیگری، قیمت خودکاری که سال گذشته ۱۰۰ هزار تومان بوده، به حدود ۱۵۰ هزار تومان رسیده است. بسته ۱۰ عددی خودکار نیز بسته به برند، حدود ۳۵۰ هزار تومان قیمتگذاری میشود.
در بخش مدادرنگی، بستههای ۱۲ رنگ معمولی در محدوده ۳۵۰ تا ۴۲۰ هزار تومان قرار دارند، در حالی که مدلهای حرفهایتر و تعداد رنگ بالاتر میتوانند چند میلیون تومان هزینه داشته باشند.
چرا لوازمالتحریر اینقدر گران شده است؟
فعالان صنفی، افزایش نرخ ارز را یکی از مهمترین عوامل رشد قیمتها میدانند. به گفته رئیس اتحادیه لوازمالتحریر، حدود ۶۰ درصد بازار را تولید داخل و ۴۰ درصد را واردات تشکیل میدهد، اما تولیدکنندگان داخلی نیز برای تأمین مواد اولیه وابستگی قابلتوجهی به خارج دارند؛ بنابراین افزایش نرخ ارز هم بر کالاهای وارداتی و هم بر تولید داخلی اثر میگذارد.
در مشهد نیز رئیس اتحادیه کتاب و نوشتافزار از افزایش شدید قیمت کاغذ خبر داده است. طبق این گزارش، قیمت کاغذ ۷۰ گرمی از حدود ۱.۵ میلیون تومان به ۷.۸ میلیون تومان رسیده؛ افزایشی که مستقیماً هزینه تولید دفاتر و سایر محصولات کاغذی را بالا میبرد. افزایش دستمزد، هزینه مواد اولیه، بیمه و اختلال در فعالیت واحدهای تولیدی نیز از دیگر عوامل مطرحشده در این زمینه است.
گرانی در کنار رکود
تناقض اصلی بازار امسال اینجاست: در حالی که قیمتها افزایش چشمگیری داشتهاند، فروشندگان از کاهش قدرت خرید و افت تقاضا خبر میدهند.
برخی خانوادهها به جای خرید کامل فهرست مدرسه، خرید خود را به اقلام ضروری محدود کردهاند و حتی از خرید برخی کالاها صرفنظر میکنند. گزارشهای میدانی نشان میدهد که در شرایط فعلی، قیمت بیش از طرح، رنگ و حتی کیفیت به معیار اصلی انتخاب خانوادهها تبدیل شده است.
رئیس اتحادیه نوشتافزار مشهد نیز از رکود حدود هشتماهه بازار در پی تعطیلیها و تغییرات مکرر در نحوه آموزش خبر داده است. با این حال، آغاز سال تحصیلی و بازگشت دانشآموزان به مدارس میتواند بخشی از تقاضای ازدسترفته را به بازار برگرداند.
هزینه یک خرید ساده، دیگر ساده نیست
برای خانوادهای که چند فرزند دانشآموز دارد، افزایش قیمت هر قلم در نهایت به هزینه قابلتوجهی تبدیل میشود. در یک نمونه گزارششده، خانوادهای که سال گذشته حدود ۵ میلیون تومان برای دفاتر فرزندانش هزینه کرده بود، امسال با وجود کاهش تعداد دفاتر، بیش از ۱۲ میلیون تومان برای همین بخش پرداخت کرده است.
در نتیجه، «خرید مدرسه» دیگر محدود به چند دفتر و مداد و خودکار نیست؛ بلکه برای بسیاری از خانوادهها به یکی از هزینههای قابلتوجه ابتدای سال تبدیل شده است.
نظارت بر بازار در روزهای منتهی به مهر
همزمان با افزایش تقاضای فصلی، موضوع نظارت بر قیمتها نیز اهمیت بیشتری پیدا کرده است. در خراسان رضوی، طرح نظارتی ویژه بازار مدارس از ابتدای شهریور آغاز شده و تا ۱۰ مهر ادامه خواهد داشت. هدف این طرح، مقابله با گرانفروشی، احتکار و کمفروشی در فروشگاههای مرتبط با سال تحصیلی عنوان شده است.
با این حال، آنچه در آستانه مهر ۱۴۰۵ بیش از هر چیز خودنمایی میکند، فاصله میان نیاز خانوادهها و توان خرید آنها است. افزایش قیمت دفتر، خودکار، مدادرنگی و دیگر اقلام، در کنار رشد هزینه کیف، لباس فرم و سایر ملزومات مدرسه، باعث شده خانوادهها بیش از گذشته به خرید کالاهای ضروری، استفاده مجدد از وسایل سالهای قبل و انتخاب برندها و محصولات اقتصادیتر روی بیاورند.
به نظر میرسد امسال برای بسیاری از خانوادهها، مسئله اصلی دیگر این نیست که «چه لوازمالتحریری بخرند»، بلکه این است که از فهرست بلندبالای خرید مدرسه، کدام اقلام را میتوانند واقعاً تهیه کنند.
