آمریکا پول‌های بلوکه شده ایران را آزاد می‌کند؟

هنوز اختلاف‌ بر سر وجوه بلوکه شده ایران حل نشده است که منابع خبری می‌گویند، وزیر خزانه‌داری آمریکا به دنبال استفاده از دارایی‌های ایران برای تامین مالی بازسازی کشورهای حاشیه خلیج فارس است.

دارایی‌هایی که منابع رویترز احتمال می‌دهند حتی برای خسارت آینده هم استفاده شوند اما نمی‌دانند این دارایی‌ها وجوه بلوکه شده‌اند یا دارایی‌های دیگر.

دو هفته پیش بود که بی‌اعتمادی ایران به آمریکا، رئیس‌ مجلس و رئیس‌کل بانک مرکزی را راهی قطر کرد، کشوری که حاضر شد تا مسئولیت تحویل پول به ایران را به عهده بگیرد اما از آن زمان تاکنون ترامپ بارها گفته است که «به ایران پولی نمی‌دهد».

دولت ترامپ در دوره دوم ریاست‌جمهوری خود، سی و یک بسته تحریمی علیه ایران اعمال کرده که شامل حدود ۹۰۰ تحریم نفتی بوده است.

وزارت خزانه‌داری آمریکا در همین مدت ۶۵ روزه آتش‌بس، حدود ۷ بسته تحریمی علیه ایران اعمال کرده و مدعی است که حدود یک میلیارد دلار از دارایی‌های رمزارزی ایرانی‌ها و همچنین چند صرافی بزرگ ایران را بلوکه و تحریم کرده است.

وال استریت ژورنال می‌گوید که ایران می‌خواهد ۱۲ میلیارد دلار از دارایی‌هایش به‌عنوان پیش‌پرداخت و ۲۴ میلیارد دیگر در مدت ۶۰ روز مذاکرات پرداخت شود.

معمار تحریم‌های ایران، ریچارد نفیو، همانی که در تیم مذاکره‌کننده آمریکا در برجام حضور داشت، می‌گوید: «بگذارید ایران خودش را شکست دهد»؛ اکنون وقت بالا بردن هزینه‌ها برای تهران است.

با این حال، کارشناس حقوق بین‌الملل، حسین محمدی می‌گوید، تجربه مذاکرات هسته‌ای نشان داده که آزادسازی بخشی از دارایی‌های بلوکه‌شده ایران، یک امتیاز یک‌طرفه نیست بلکه بخشی از سازوکار اعتمادسازی و اجرای متقابل تعهدات است و در بیشتر توافق‌های بین‌المللی این روند وجود دارد.

اما وزیر اسبق خارجه ایران، منوچهر متکی معتقد است که تجربه مذاکرات گذشته نشان داده که نمی‌توان فقط به وعده‌های آمریکا اعتماد کرد و تا زمانی‌که پول‌های بلوکه‌شده ایران عملا آزاد نشده است، هیچ اقدامی نباید انجام داد.

گزارش‌های مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، دسترسی پایدار به منابع ارزی و رفع محدودیت‌های بانکی را مهم‌تر از آزادسازی مقطعی چند میلیارد دلار می‌داند و می‌گوید، مشکل اصلی اقتصاد ایران، محدودیت‌های ساختاری مبادلات مالی بین‌المللی است.