اهانت به اسلام در قلب لندن
در شرایطی که لابی صهیونیسم در انگلیس حتی تاب شنیدن صدای کودک فلسطینی در یک مستند تلویزیونی را ندارند، نمایش اهانتآمیز به نمادهای اسلامی در تجمع راستگرایان افراطی اخیر در لندن و سکوت معنادار مقامهای انگلیسی، بار دیگر این پرسش را پیش کشیده که در قاموس حقوق بشری ادعایی لندن، مرز آزادی بیان و نفرتپراکنی کجاست؟
به گزارش سایت طلا، تجمع روز شنبه گروههای راست افراطی در لندن به رهبری تامی رابینسون، چهره جنجالی و ضداسلام انگلیس، به صحنه نمایش آشکار اسلامهراسی، شعارهای ضد مهاجرتی و حضور جریانهای ضدایرانی تبدیل شد. در بخشی از این برنامه، زنانی با پوشش شبیه برقع و نقاب روی صحنه ظاهر شدند و سپس در اقدامی نمایشی، آن را از تن درآوردند. این اقدام رقتانگیز با تشویق حاضران همراه شد و آشکارا پوشش زنان مسلمان و نمادهای اسلامی را هدف اهانت قرار داد.
مقامهای سیاسی انگلیس که معمولاً در برابر تحرکات ادعایی ضدیهودی با واکنشهای فوری و پررنگ ظاهر میشوند، تاکنون در برابر این نمایش اسلامهراسانه سکوت اختیار کردهاند. واکنش رسمی نیز عملاً به اعلام بازداشت شماری از شرکتکنندگان در این تجمع محدود مانده است؛ آن هم در شرایطی که بازداشت تعدادی از مشارکتکنندگان در راهپیمایی حامیان فلسطین به بهانه استفاده از شعارها و نمادهای اعتراضی به اصطلاح ممنوعه، وزن سیاسی و رسانهای نفرتپراکنی علیه مسلمانان را در روایت رسمی لندن کمرنگ کرده است.
پرسش اصلی اینجاست که اگر همین نمایش اهانتآمیز با نمادهای دینی جامعه یهودی یا دیگر اقلیتهای مورد حمایت سیاسی و رسانهای در انگلیس انجام میشد، آیا دولت، پلیس و رسانههای جریان اصلی این کشور باز هم چنین محتاط، کمصدا و حداقلی برخورد میکردند؟
تجربه ماههای گذشته نشان میدهد که ساختار سیاسی انگلیس در مواجهه با اشکال مختلف نفرت مذهبی، معیار واحدی ندارد و حساسیت آن در برابر اسلامهراسی بهمراتب کمرنگتر از حساسیت آن در پروندههایی است که با روایتهای رسمی غرب همخوانی بیشتری دارد.
این دوگانگی در شرایطی بیشتر به چشم میآید که تنها یک سال پیش، پخش مستند «غزه؛ چگونه از منطقه جنگی جان سالم به در ببریم» از شبکه بیبیسی با موج فشار گروهها و رسانههای حامی رژیم صهیونیستی روبهرو شد. محور جنجال، حضور یک نوجوان ۱۳ ساله فلسطینی بهعنوان راوی مستند بود که بعدها ادعا شد پدر او با جنبش مقاومت اسلامی فلسطین (حماس) در غزه ارتباط داشته است. بیبیسی پس از فشارها، مستند را از سکوهای خود حذف کرد و بعدتر نیز با انتقاد نهاد ناظر رسانهای انگلیس روبهرو شد.
اکنون برای افکار عمومی انگلیس این پرسش مطرح است که چگونه شنیدهشدن صدای یک کودک فلسطینی در مستندی درباره رنج مردم غزه میتواند به بحران رسانهای تبدیل شود، اما اهانت علنی به نمادهای اسلامی در تجمعی راست افراطی در قلب پایتخت انگلیس، با واکنشی سرد، محدود و کمرمق از سوی مقامهای رسمی همراه میشود.
این پرسش زمانی جدیتر میشود که دولت انگلیس در ماههای گذشته بارها نسبت به شعارها، پلاکاردها و نمادهای اعتراضات حامی فلسطین هشدار داده و پلیس لندن نیز در موارد متعدد با استناد به احتمال تحریک نفرت، علیه معترضان فلسطینی وارد عمل شده است.
مارک رولی، رئیس پلیس متروپولیتن، پیش از تجمعهای روز شنبه گفته بود که پلیس باید هم از حق برگزاری اجتماعات قانونی محافظت کند و هم با جرایم نفرتمحور علیه مسلمانان و یهودیان برخورد داشته باشد. اما آنچه در عمل دیده شد، توازن ادعاشده را زیر سؤال برد. پلیس از یک سو به حامیان فلسطین درباره استفاده از برخی شعارها هشدار داد و از سوی دیگر، اسلامهراسی آشکار در تجمع راست افراطی را در سطح چند بازداشت پراکنده و محدود نگه داشت.
گاردین در گزارشی از تجمع روز شنبه به نقل از ویمن بنت، از مسئولان کارزار «ایستادگی در برابر نژادپرستی»، نوشت که تامی رابینسون تلاش کرد از اعتراض خود برای خاموشکردن همبستگی با فلسطین و ایجاد شکاف در جامعه از مسیر نژادپرستی و اسلامهراسی استفاده کند. همین گزارش نشان میدهد که نگرانی درباره ماهیت ضداسلامی تجمع رابینسون فقط محدود به ناظران مسلمان یا رسانههای مستقل نیست، بلکه در فضای ضدنژادپرستی انگلیس نیز بهعنوان یک هشدار جدی مطرح شده است.
آمار رسمی وزارت کشور انگلیس نشان میدهد که در سال منتهی به مارس ۲۰۲۵ (اواسط فروردین ۱۴۰۴)، مسلمانان با ۴ هزار و ۴۷۸ مورد، هدف ۴۵ درصد جرایم نفرت مذهبی ثبتشده در انگلیس و ولز بودند. این آمار نشان میدهد که مسلمانان بزرگترین گروه هدف در میان جرایم نفرت مذهبی ثبتشده بودهاند و رشد این روند، با گسترش فعالیت گروههای راست افراطی، نگرانیهای تازهای برای جامعه مسلمانان انگلیس ایجاد کرده است.
نهاد «تل ماما» که موارد نفرت ضد مسلمانان را در انگلیس ثبت و رصد میکند، پیشتر اعلام کرده بود که موارد ثبتشده اسلامهراسی به بالاترین سطح از زمان آغاز فعالیت این نهاد رسیده است. بر اساس گزارش این نهاد، بخش قابل توجهی از این موارد به فضای پس از جنگ غزه و گسترش روایتهای ضداسلامی در رسانهها و شبکههای اجتماعی مربوط میشود. این روند نشان میدهد که اسلامهراسی در انگلیس نه یک حادثه پراکنده، بلکه یک بحران رو به رشد اجتماعی و سیاسی است.
دولت انگلیس در واکنش به این بحران، کارگروهی را برای بررسی تعریف «نفرت ضد مسلمانان یا اسلامهراسی» تشکیل داده است، اما همین روند نیز با تأخیر، اختلاف سیاسی و ابهام همراه بوده است. در حالی که جوامع مسلمان انگلیس سالهاست خواستار تعریف روشن و سازوکار عملی برای مقابله با اسلامهراسیهستند، دولت هنوز در مرحله بحث درباره واژگان و چارچوبها باقی مانده است. این تعلل در برابر سرعت عمل دولت و نهادهای رسمی در پروندههای دیگر نفرت مذهبی، از نگاه بسیاری از ناظران، تصویری روشن از استانداردهای دوگانه در سیاست داخلی انگلیس ارائه میدهد.
حتی رسانههای انگلیس نیز در پروندههای مربوط به حملات علیه افراد و مراکز یهودی، واکنشهایی سریع، گسترده و امنیتی نشان میدهند. رئیس پلیس متروپولیتن چندی پیش گفت که یهودیان انگلیس در لندن احساس امنیت نمیکنند و از چندین تحقیق ضدتروریستی و دهها بازداشت مرتبط با حملات اخیر علیه جامعه یهودی خبر داد. این موضعگیریها نشان میدهد محکومیت هرگونه نفرت علیه یهودیان یا هر جامعه دینی دیگر ضروری است، اما همین حساسیت و فوریت در برابر تهدیدهای رو به رشد علیه مسلمانان دیده نمیشود.
این موضوع بهویژه از آن جهت اهمیت دارد که راست افراطی انگلیس طی سالهای اخیر، مسئله مهاجرت، اسلام، فلسطین و امنیت داخلی را به هم گره زده و از این ترکیب برای ساختن چهرهای تهدیدآمیز از مسلمانان استفاده کرده است. تجمع روز شنبه عملا نشان داد که این پروژه همچنان فعال است و تلاش میکند با بهرهگیری از نمادهای دینی، شعارهای قومی و حمایت جریانهای حاشیهای، اسلامهراسی را از حاشیه به متن سیاست خیابانی انگلیس منتقل کند.
در مجموع باید گفت تجمع اخیر راستگرایان افراطی در لندن یک رویداد گذرا نبود، بلکه آینهای از بحران عمیقتری در جامعه انگلیس است که در آن اسلامهراسی، بیگانههراسی و نفرت ضد مهاجر زیر سایه ادعای آزادی بیان مجال بروز پیدا میکند، اما صدای فلسطینیان و مسلمانان اغلب با محدودیت، سوءظن و برخورد امنیتی مواجه میشود.
جرمی کوربین رهبر پیشین حزب کارگر و نماینده مستقل مجلس عوام، روز شنبه در آستانه تظاهرات حامیان فلسطین، در واکنش به خط و نشانهای رئیس پلیس لندن برای معترضان درباره استفاده از شعارهای مربوط به انتفاضه و آزادی فلسطین گفت مردم نیازی به درس گرفتن ندارند و رئیس پلیس بهتر است به وظیفه اصلی خود، یعنی تأمین امنیت شهر عمل کند.
موضع کوربین بعنوان یک چهره اثر گذار در سپهر سیاسی انگلیس، این پرسش را برجستهتر میکند که چرا پلیس و دولت انگلیس در برابر شعارهای حامیان فلسطین زبان هشدار و تهدید به کار میگیرند، اما در برابر اسلامهراسی آشکار راست افراطی، واکنشی همسنگ و بازدارنده نشان نمیدهد. از همین منظر، بحث بر سر تجمع روز شنبه فقط درباره یک رویداد خیابانی نیست، بلکه درباره معیارهایی است که در انگلیس مرز آزادی بیان، اعتراض سیاسی و نفرتپراکنی را تعیین میکند.