تغييرات تخصيص دلار 1226 توماني از ابتدا تاکنون

داستان از التهابات ارزی سال گذشته شروع شد و با توجه به اینکه قیمت دلار در آن ایام به بالای 2000 تومان رسید ، همه از این افزایش قیمت غافلگیر شدند و هرکس به نحوی از این بازار آشفته به نفع خود استفاده می کرد ، تا این که بانک مرکزی به میدان آمد و با اعلام اینکه قیمت ارز تک نرخی شده قیمت 1226 تومان را به عنوان قیمت ارز مرجع اعلام کرد وتا مدتها صرافی ها حق نداشتند قیمت خرید و فروش دلار را بر روی تابلو های خود ثبت کنند و همه صرافی ها به صورت واحد قیمت 1226 تومان را به عنوان قیمت ارز مرجع اعلام می کردند.
به هر نحوی بود غائله افزایش بدون منطق ارز پایان یافت و این در حالی بود که سال نیز به پایان خود نزدیک شده بود.
در فرودین ماه خبری از ارز و خبرهای مربوط به آن نبود تا اینکه در هشتم اردیبهشت ماه امسال بانک مرکزی طی اطلاعیه اعلام کرد ارز مسافرتی به 1000 دلار کاهش یافته و سایر ارز هایی که به مردم بابت کارهای مختلف داده می شود نیز آنها هم دستخوش تغییر شده است.
در اطلاعیه بانک مرکزی آمده بود: فروش ارز مسافرتی برای هریک از مسافران هوایی به مقصد تمام کشورها ( به استثناء عراق و سوریه که 400 دلار است) به میزان 1000 دلار یا معادل آن به سایر ارزها و فروش ارز مسافرتی به مسافرین زمینی، ریلی و دریایی کلیه کشورها به میزان 400 دلار یا معادل آن به سایر ارزها است.
اما این مصوبه بانک مرکزی یک استثناء هم داشت و کشور های سوریه،عراق،آذربایجان،ارمنستان، پاکستان، افغانستان ، امارات ، عربستان ، ترکیه، لبنان ،تایلند، گرجستان، قبرس ، تاجیکستان ، ترکمنستان ، مالدیو ، اندونزی ، مالزی ، فیلیپین ،سنگاپور و چین از این مصوبه معاف هستند.
در ادامه این اطلاعیه آمده بود: فروش ارز مسافرتی به هریک از مسافران هوائی به مقصد کشورهای آذربایجان ، ارمنستان ،پاکستان ، افغانستان ، امارات متحده عربی ، ترکیه، لبنان ، تایلند ، گرجستان، قبرس ،تاجیکستان ، ترکمنستان ، مالدیو ، اندونزی ، مالزی ، فیلیپین ، سنگاپور و چین یک بار درسال و به میزان 400 دلار و یا معادل آن به سایر ارزها به نرخ رسمی می باشد.
در کلیه موارد فوق ، فروش ارز مسافرتی به نرخ بازار فرعی و یکبار در سال صورت می گیرد، این در حالی است که پیش از این ارز مسافرتی 2000 دلار به ازای هر نفر بود.
براساس بخشنامه بانک مرکزی ، فروش ارز مسافرتی به مسافرین با سن قانونی کمتر از 2 سال امکان پذیر نبوده و برای سنین 2 تا 12 سال به میزان 50 درصد در هر یک از حالات فوق خواهد بود.
بر اساس این گزارش ، فروش ارز مسافرتی برای مسافران زمینی، ریلی و دریایی یک بار در سال به مبلغ 400 دلارو یا معادل آن به سایر ارزها به نرخ رسمی می باشد.
همچنین فروش ارز مسافرتی به مقصد عراق (عتبات عالیات ) به مبلغ 200 دلار و یا معادل آن به سایر ارزها به نرخ رسمی می باشد.

همچنین در این بخشنامه اختصاص ارز درمانی، ارز دانشجویی ، فروش ارز بابت فرصتهای مطالعاتی و سایر دوره های آموزشی در داخل و خارج از کشور ، تامین ارز صادرکنندگان کالاهای غیرنفتی و خدمات فنی و مهندسی، جهانگردان خارجی، هزینه حمل جنازه، هزینه حمل جنازه، هزینه دفاتر خارج از کشور، هزینه برگزاری همایش های بین المللی و اعطاءجوائزجشنواره ها و مسابقات، هزینه خرید امتیاز پخش فیلم و دریافتهای ماهواره ای و ارتباطی، فروش ارز و انتقال ارز بابت تأمین وجه الضمان ضمانتنامه های ارزی و فروش ارز به شرکتهای منتخب برای اعزام زایرین به عمره مفرده و عتبات عالیات(عراق) نیز دچار دستخوش تغییراتی شد.

اما در چهارشنبه هفته گذشته که مسئولان اقتصادی دولت به مجلس رفته بودند برای گفتگوبا نمایندگان در رابطه با مسائل اقتصادی کشور در پایان آن جلسه عبدالرضا مصری سخنگوی هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی با مثبت ارزیابی کردن این جلسه اعلام کرد بنا بر توافق صورت گرفته از این به بعد ارز مسافرتی حذف گشته و فقط به سفر های زیارتی ارز مرجع تعلق می گیرد.
به گزارش آریا،با اعلام رسمی حذف ارز مسافرتی واکنش های مختلفی به این اقدام صورت گرفت، موافقان این اقدام اعلام کرد لزومی ندارد دولت به سفر های خارجی افراد به کشور هایی همچون ترکیه ، ارمنستان و تایلند و ... ارز مرجع بدهد و از آن طرف هم مخالفان این حذف اعلام کردند همانطور که دولت به دانشجویان و همین طور افراد بیمار برای درمان ارز می دهد برای سفر و تفریح مردم نیز باید ارز اختصاص دهد.

اما بر اساس خبرهای منتشر شده ارز زیارتی نیز با محدودیت روبرو شده و فقط در هر سال 200 دلاربرای سفر به کشور های عربستان ، عراق و سوریه ارز مرجع اختصاص خواهد یافت.

بر اساس این گزارش ، باید دید که آیا طی روزهای آینده ارز درمانی، ارز دانشجویی ، فروش ارز بابت فرصتهای مطالعاتی و سایر دوره های آموزشی در داخل و خارج از کشور ، تامین ارز صادرکنندگان کالاهای غیرنفتی و خدمات فنی و مهندسی، ارزجهانگردان خارجی، هزینه حمل جنازه، ارز هزینه حمل جنازه، هزینه دفاتر خارج از کشور، ارز هزینه برگزاری همایش های بین المللی و اعطاءجوائزجشنواره ها و مسابقات، ارز هزینه خرید امتیاز پخش فیلم و دریافتهای ماهواره ای و ارتباطی، فروش ارز و انتقال ارز بابت تأمین وجه الضمان ضمانتنامه های ارزی و فروش ارز به شرکتهای منتخب برای اعزام زایرین به عمره مفرده و عتبات عالیات(عراق) نیزدچار تغییراتی خواهد شد و یا اینکه این ارزهادچار محدودیت خواهند شد ویا به طور کلی بعضی از این ارزهای تخصیصی حذف خواهد شد.

همچنین تخصیص ارز برای واردات نیز در این یک هفته دچار تغییرات زیادی شده است ، دولت اعلام کرد برای واردات کالاها ، این دسته از محصولات را به دو دسته کالاهای ضروری و غیر ضروری تقسیم کرده است و فقط به کالاهای ضروری ارز 1226 تومانی تعلق می گیرد.

بانک مرکزی نیز اعلام کرد بنا به درخواست وزارت صنعت ،معدن وتجارت بانک‌های عامل صرفاً در خصوص کالاهایی که بر اساس تشخیص وزارت صنعت ، معدن‌ و تجارت در اولویت اول تا پنجم قرار دارند، با رعایت کامل مفاد مجموعه مقررات ارزی و سایر ضوابط مربوطه و با قائل‌شدن حق تقدم به ترتیب اولویت‌های مورد بحث، نسبت به گشایش اعتبار اسنادی ، ثبت برات اسنادی و یا حواله به نرخ رسمی اقدام نمایند.

به گزارش آریا،گروه اول شامل کالاهای اساسی نظیر گوشت قرمز، گوشت مرغ، گوسفند زنده، جو، ذرت، دانه سویا، کنجاله، روغن خام، شکر خام و شیرخشک صنعتی،گروه دوم شامل کالاهایی نظیر داروهای ساخته شده، مواد اولیه دارو و تجهیزات پزشکی که در داخل کشور تولید نمی‌شود، گروه سوم شامل حیوانات زنده، بذور، گاو شیری، جوجه یک روزه، جوجه یک روزه تخم‌گذار، جوجه اجداد، تخم مرغ، کود، دانه کتان و سموم، گروه چهارم شامل کالاهایی نظیر کائوچو، لاستیک کامیون، پنبه، الیاف مصنوعی، آلیاژ‌ها، قطعات منفصله، ماشین‌آلات راهسازی و گرانول و گروه پنجم شامل رزین‌ها، روان‌کننده‌ها،کربونات منیزیوم، سنگ منیزیوم، سنگ فلزات، زغال سنگ، گازهای کمیاب، سولفات‌ها، ماشین‌آلات چاپ و تراکتور است.

بر اساس این گزارش، این 5 گروه بر اساس اعلام مسئولین برای واردات آنها ارز مرجع تعلق خواهد گرفت اما بانک مرکزی در جدیدترین بخشنامه ارزی خود اعلام کرده است : اختصاص ارز به کالاهای اولویت اول و دوم بدون قید و کالاهای اولویت های سوم تا پنجم صرفاً در مواقعی که عبارت « ارزمرجع» درج شده باشد ، ارز مرجع تعلق خواهد گرفت
بانک مرکزی این نکته را نیز اعلام کرده است که در رابطه با اولویت‌‌های (گروه‌های) سوم، چهارم و پنجم صرفاً در مواقعی که در اوراق مذکور عبارت " ارز مرجع " درج شده باشد، آن بانک مجاز به اقدام می‌باشد.
با نگاهی به اولویتهای اول ودوم ؛کالاهای اساسی و همچنین داروها در اولویت برای دریافت ارز مرجع برای واردات قرار دارند.

همچنین دیگر برای واردات کالاهایی همچون نشاسته، روغن زیتون، روغن جلا، لاکتوز، کلوکوز، کربونات‌ها، میلگرد، ماشین‌آلات راهسازی، روغن‌های صنعتی، توتون، تنباکو، اتصالات زانویی، دوربین عکاسی،انواع عصاره‌ها، لامپ‌ها، ریش‌تراش‌ها، ماشین‌الات خاکبرداری، یخچال‌فریزر، لاستیک سواری، ماشین رختشویی، ماشین ظرفشویی،تخم پرندگان، ادویه‌جات، کاغذ سیگار ، سایر حیوانات زنده، مرغ، خروس، اسب، گوشت پرندگان، کاغذ دیواری، موبایل، خودروی سواری، سیگار برگ، کیف، چمدان، لباس دیگر ارز مرجع برای واردات تعلق نخواهد گرفت.

با توجه به بخشنامه های پی در پی بانک مرکزی در رابطه با سیاستهای ارزی و این شوک های ارزی باید دید که چه اتفاقاتی در آینده رقم خواهد خورد.
از طرف دیگر خود نرخ ارز نیز یکی از مباحثی است که در این چند وقت اخیر بحث های زیادی را به همراه داشته و اکثر کارشناسان اقتصادی و فعالین بخش خصوصی بر تک نرخی شدن ارز تاکید دارند و معتقد هستند که با چند نرخی شدن ارز زمینه فساد و ایجاد رانت فراهم خواهد شد ولی اگر در مقابل ارز تک نرخی شود باعث شفافیت اقتصادی خواهد شد واز طرف دیگر ارز تک نرخی در شرایط کنونی بهترین راه حل می باشد.