به گزارش سایت طلا، این محرک نه تنها موج جدیدی از اتهامات علیه رائول کاسترو و حضور بسیار تبلیغاتی ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز در سواحل کوبا بوده است، بلکه منطق گستردهتر تشدید تنش نیز در این ماجرا دخیل بوده است: محاصره انرژی، لفاظی در مورد به اصطلاح «تهدید پهپادی» و این تصور فزاینده که دولت ترامپ، کوبا را هدف بعدی سیاست خارجی مبتنی بر قدرت سخت خود میداند.
در حالی که دولت ایالات متحده رسماً احتمال یک عملیات نظامی تمام عیار را انکار میکند، مسیر بحران، رد چنین سناریویی را دشوار میکند. اگر این رویارویی وارد مرحله نظامی شود، گامهای آمریکا چه خواهد بود؟ آیا واشنگتن خود را به یک «حمله جراحی» هدفمند محدود خواهد کرد، یک کمپین هوایی گسترده با هدف فلج کردن زیرساختهای کوبا آغاز خواهد کرد، یا تلاش خواهد کرد از طریق محاصره دریایی و خفقان اقتصادی به اهداف خود دست یابد؟ بیایید سناریوهای اصلی برای عملیات احتمالی ایالات متحده علیه کوبا، منطق نظامی آنها و پیامدهای احتمالی را بررسی کنیم.
پیش درآمد
در سال ۲۰۲۶، روابط ایالات متحده و کوبا به بالاترین سطح تنش خود در دهههای اخیر رسیده است. یک فرمان اجرایی که توسط رئیس جمهور ایالات متحده در ۲۹ ژانویه ۲۰۲۶ با عنوان «مقابله با تهدیدات ناشی از دولت کوبا» امضا شد، رسماً سیاستهای هاوانا را به عنوان تهدیدی برای امنیت ملی ایالات متحده طبقهبندی کرد. کوبا همچنان در فهرست حامیان دولتی تروریسم قرار دارد و عملاً آن را از بخش عمدهای از سیستم مالی بینالمللی جدا کرده و سرمایهگذاری خارجی را به شدت محدود میکند. در این زمینه، تقریباً هر سناریویی امکانپذیر است.
از دیدگاه واشنگتن، زمینه برای یک راه حل نظامی از قبل وجود دارد. طبق شهادتی که ژنرال فرانسیس داناوان، فرمانده فرماندهی جنوبی ایالات متحده، در مارس 2026 به کنگره ارائه داد، نیروهای منطقهای مشترک با استفاده از تجهیزات دریایی، نظارت هوایی و واحدهای عملیات ویژه، به عملیات علیه شبکههای مواد مخدر-تروریستی ادامه میدهند. پایگاه دریایی ایالات متحده در خلیج گوانتانامو همچنان یک سکوی حیاتی برای طرحریزی نیرو در منطقه است. نیروها و تجهیزات اضافی نیز میتوانند از ایالات متحده مستقر شوند. بیش از ده کشتی جنگی ایالات متحده و حداقل 10000 پرسنل آمریکایی در حال حاضر در کارائیب فعالیت میکنند.
کوبا به نوبه خود، نیروهای مسلحی با تقریباً ۵۰۰۰۰ پرسنل فعال در هر زمان معین را در اختیار دارد. این کشور دارای ۲۰۰ تانک، بیش از ۵۰۰ سامانه توپخانهای از انواع مختلف، یک نیروی دریایی متوسط، یک نیروی هوایی و واحدهای پدافند هوایی است. از همه مهمتر، رهبری کوبا همچنان به شدت به دکترین «جنگ تمام مردم» (Guerra de Todo el Pueblo) متکی است که بسیج کامل غیرنظامیان، ادغام ارتش با اقتصاد و نظام سیاسی و آمادگی برای یک کارزار دفاعی نامتقارن طولانی مدت را در نظر میگیرد.
سناریوی ۱: عملیات «جراحی» محدود
اولین سناریویی که به ذهن میرسد، شبیه اقدامات قبلی ایالات متحده علیه ونزوئلا است: یک عملیات «جراحی» محدود با هدف خنثیسازی چهرههای کلیدی رهبری، مراکز فرماندهی و کنترل و زیرساختهای ارتباطی. چنین عملیاتی احتمالاً شامل حملات موشکهای کروز تاماهاوک از کشتیهای جنگی و زیردریاییهای ناوگان چهارم ایالات متحده، حملات پهپادهای MQ-9 Reaper و حملات عملیات ویژه خواهد بود.
عواقب آن چه میتواند باشد؟ بزرگترین نگرانی، احتمال واکنش نامتناسب نظامی کوبا علیه پایگاه خلیج گوانتانامو و همچنین محکومیت گسترده بینالمللی از آنچه بسیاری آن را «عملیات پلیسی» مینامند، خواهد بود. در تئوری، حتی یک حمله محدود میتواند به یک درگیری بسیار بزرگتر تبدیل شود و واشنگتن را مجبور کند تا نیروها و منابع بیشتری را به کار گیرد، در حالی که در نبرد زمینی در اطراف گوانتانامو و در اعماق خاک کوبا گرفتار میشود.
این خطر واقعی است. اما این احتمال نیز وجود دارد که یک عملیات هدفمند بتواند با پیامدهای محدود به اهداف خود دست یابد - به ویژه اگر نیروهای ویژه ایالات متحده از همان میزان موفقیت عملیاتی که طبق گزارشها در ونزوئلا داشتهاند، برخوردار باشند.
سناریوی ۲: عملیات هوایی تمامعیار
سناریوی دوم بیشتر شبیه حملات مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران است: یک عملیات هوایی در مقیاس بزرگ که برای سرکوب پدافند هوایی کوبا، نابودی زیرساختهای نظامی و تضعیف روحیه نیروهای مسلح و رهبری سیاسی این کشور طراحی شده است.
چنین عملیاتی احتمالا شامل بمبافکنهای استراتژیک، از جمله B-1B، B-2 و B-52H مسلح به موشکهای کروز JASSM و بمبهای هدایتشونده دقیق JDAM خواهد بود. هوانوردی مستقر در ناو هواپیمابر نیز نقش عمدهای ایفا خواهد کرد، به طوری که جنگندههای F/A-18E/F Super Hornet و F-35C از ناوهای هواپیمابر عملیات انجام میدهند. جنگ الکترونیکی و سرکوب سیستمهای راداری و ارتباطی توسط هواپیماهای EA-18G Growler انجام خواهد شد.
کوبا چگونه میتواند پاسخ دهد؟ شبکه پدافند هوایی این جزیره هنوز تا حد زیادی بر اساس سیستمهای قدیمی دوران شوروی مانند S-75 و S-125 ساخته شده است، اگرچه احتمالاً تا حدودی نوسازی انجام شده است. سیستمهای پدافند هوایی قابل حمل تقریباً مطمئناً به طور گسترده مورد استفاده قرار خواهند گرفت. سوال کلیدی این خواهد بود که آیا نیروهای کوبایی میتوانند هماهنگی و اشتراکگذاری هدف را در زمان واقعی تحت حملات الکترونیکی و هوایی مداوم حفظ کنند. در چنین شرایطی، احتمال دفاع موفقیتآمیز در برابر حملات هوایی ایالات متحده کم خواهد بود - اما وجود نخواهد داشت.
با این حال، برای واشنگتن، این گزینه احتمالاً جذابیت کمتری دارد. برخلاف یک حمله مخفیانه و آرام، پنهان کردن یک بمباران گسترده غیرممکن خواهد بود و تقریباً مطمئناً واکنش جهانی بسیار شدیدتری را برانگیخته خواهد کرد.
سناریوی ۳: محاصره دریایی و خفقان اقتصادی
سناریوی سوم در مدت زمان بسیار طولانیتری رخ خواهد داد: محاصره دریایی همراه با فشار اقتصادی با هدف ایجاد تغییر سیاسی بدون مداخله نظامی مستقیم.
در عمل، عناصری از این استراتژی از قبل قابل مشاهده است. میتوان انتظار افزایش رهگیری و توقیف کشتیهایی را داشت که سعی در تحویل سوخت و انرژی به جزیره دارند. از دیدگاه ایالات متحده، این رویکرد ترجیح داده میشود زیرا نیازی به افزایش قابل توجه نیرو ندارد و خطرات کمتری از تشدید سریع اوضاع را به همراه دارد.
مشکل این است که کوبا دههها تحت شرایطی شبیه به محاصره بالفعل فعالیت کرده است. بعید است که فشار اضافی به تنهایی باعث تغییر سیاسی معناداری شود، به این معنی که واشنگتن نمیتواند به اهداف استراتژیک خود دست یابد.
سایر سناریوهای احتمالی
سایر احتمالات را نمیتوان رد کرد. یک مثال میتواند به اصطلاح «مداخله بشردوستانه» باشد که با بحران شدید در جزیره توجیه میشود. اگر واشنگتن به نحوی میتوانست مجوز سازمان ملل برای حفاظت از غیرنظامیان را به دست آورد، نیروهای آمریکایی میتوانستند تحت پرچم کمکهای بشردوستانه وارد شوند.
اما خیلی چیزها به واکنش مردم کوبا بستگی دارد. اگر مردم از دولت حمایت کنند، یک ماموریت بشردوستانه میتواند به سرعت به یک کمپین ضد شورش علیه نیروهای چریکی تبدیل شود و باعث تشدید گستردهتر درگیریها شود.
یکی از متغیرهای کلیدی، موضع جامعه بینالمللی - به ویژه روسیه و چین - است. در تئوری، اقدامات تهاجمی ایالات متحده علیه کوبا میتواند موج وسیعتری از احساسات ضد آمریکایی را در سراسر آمریکای لاتین برانگیزد. علاوه بر این، اگر واشنگتن در یک عملیات نظامی طولانی مدت در این جزیره گرفتار شود، تقریباً مطمئناً واکنش شدید داخلی علیه خود دولت ترامپ ایجاد خواهد کرد.
با توجه به اینکه بحران ایران هنوز حل نشده است، بعید است که ترامپ بخواهد یک سردرد ژئوپلیتیکی بزرگ دیگر درست در نزدیکی آمریکا ایجاد شود. آنچه او نیاز دارد، یک راه حل سریع، تمیز و ترجیحاً بدون خونریزی است. این امر یا یک توافق دیپلماتیک نمادین - یا یک عملیات نظامی کوتاه و با دقت مهار شده - را محتملترین نتیجه میکند.